W dwusetną rocznicę Insurekcji Kościuszkowskiej 1794r.

Tadeusz Kościuszko utrwalił się w świadomości narodu polskiego jako pierwszy w dziejach naczelnik powstania, który poderwał swoich rodaków do obrony Ojczyzny przeciw inwazji rosyjskiej 1792r. Była to droga do odbudowy państwa i przekreślenia na zawsze hańby zaborów. Polska miała być odtąd Ojczyzną wszystkich Polaków, a różnice stanowe, w tym pańszczyzna, miały być zniesione. Ten światopogląd Kościuszki, nabyty w rewolucyjnej Francji, zaważył na powodzeniu pospolitego ruszenia. Brała w nim udział nie tylko szlachta, ale i chłopi i mieszczanie.

Bitwa Racławicka w dziejach Polski ma znaczenie nie tylko militarne. Jej waga polega przede wszystkim na udziale w niej chłopów. Miało to duże  znaczenie moralne i propagandowe dla rozwijającego się powstania w Koronie i na Litwie oraz dla następnych pokoleń Polaków podejmujących walkę o wolność Ojczyzny. Kościuszko, który powiódł chłopów w bój i przywdział symbolicznie sukmanę, przeszedł do polskiej tradycji jako wódz, który spełnił daną Polakom przysięgę, że będzie walczył o wolność całego narodu, wszystkich Polaków bez rożnicy stanu i zamożności.

Utwór ten uzyskał niebywałą popularność począwszy od premiery wystawionej w Krakowie, 26 grudnia 1880r. Ukazuje znaczenie sprawy chłopskiej i nieprzemijającej wartości  czynu Kościuszki. “Jest najpiękniejszą Apoteozą Naczelnika w sukmanie”.